1.
Historia
1.1. Iratzarri Dantza Taldea
Franco
hil bezain pronto, ordu arte estu antzera zegoen kultur mugimendua
pizkortu egin zen, eta talde mordoxka sortu zen 1975az geroztik. Batzokia
ere martxan jarri zen urte askoan galarazia egon eta gero, eta haren
babesean Lizardi Kultur Taldea sortu zen. Esteban Garrok Iñurritzan
egin zuen antzera, Lizardi Kultur Taldearen inguruan gazte
talde bat Aurreskuaren tradizioari eusteko asmotan elkartu zen, 1979.
urtearen bueltan.
Eneko Alberdiren Artxiboa
Pixkanaka
mutil eta neska talde sendoa osatu, dantza gehiago ikasi, arropak
prestatu eta... 1981eko ekainaren 7an aurkeztu zuen bere burua
Iratzarrik zarauztarren aurrean. Hirugarren dantza taldea zen
Iratzarri, Mollarri (Esteban Garrok sortua) eta
Hodeiertz (Xabier Landaburuk martxan jarritakoa) taldeekin
batera.
Eneko Alberdiren Artxiboa
1.2. Laurogeigarren hamarkada
Taldea
sendotu egin zen 80. hamarkadaren hasierako urteetan: jantziak egin,
dantzalekua egokitu eta beste herrietako dantzak ikasi. Txistulari
Banda ere bazuen taldeak, eta gidaritza ere bai: Anjel Gerekak
hartu zuen taldearen buru izateko ardura.
Gelditu
gabe ibili zen taldea. Saiorik maiteenak Zarautz bertakoak izaten
zituzten, abuztuan eta iraileko Euskal Astean egiten zituztenak. Kanpokoen
artean, Trebiñokoa eta Irungo Euskal Jaietakoak apartak izan ziren.
Pare bat orduko dantza ikuskizuna prestatua zuen taldeak, eta egiten
zituzten dantzak, batik bat, Goizaldi dantza taldean ikasitakoak
ziren.
Eneko Alberdiren Artxiboa
Sitges
aldean ere izan zen Iratzarri eta Berlinen ere bai, Mollarri
dantza taldekoekin batera, 1987ko uztailean. Handik bueltan
desegin zen helduen taldea; San Joan bezperako Aurreskuari eutsi zioten,
hala ere.
Eneko Alberdiren Artxiboa
1.3.
Laurogeita hamargarren hamarkada
Urte
batzuetan motel antzera aritu eta gero, 1994ko udan Galiziako Moaña
herrira joateko aukera izan zuen Iratzarrik. Harrezkero bigarren
belaunaldia indartzen hasi zen.
Taldeak
bururik ez zuenez, aurreneko belaunaldikoei laguntza eskatu zitzaien:
Nerea Alberdik neska taldea hartu zuen, eta Eneko Alberdik mutilena.
Gerora, Eneko Alberdik hartu zuen talde osoaren ardura.
1996a
eta 1997a, irteeraz eta aktuazioz jositako
urteak izan ziren: Valladolid-en bi aldiz, Gijonen, Pontarlier-en
(Frantzia), Sabrosa-n (Portugal)... Ezin ahaztuzkoa izan zen Italiako
Atessa-n egindako egonaldi luzea. Taldeak egiten zituen dantzak, funtsean,
aurrekoek egiten zituztenak berak ziren, baina pixkanaka estilo berria
sortu zen Enekorekin.
Iratzarri Dantza Taldea
Lan
horren emaitza dira Eneko Alberdik pentsatu eta zuzendutako proiektuak:
“Makroekitaldia” (1997), “Badoaz hogei” (1999) eta “Loturaren Bizia”
(2001). Proiektu horiekin, bigarren belaunaldiak 2001. urtearen
bukaera arte iraun zuen, eta erreleborik ez zetorrenez, dantzariek
astero elkartzeari utzi zioten. Konpromiso gutxi batzuekin eta umeen
taldeekin segitu zuen aurrera Iratzarrik.
Iratzarri Dantza Taldea
1.4.
Hogeita bosgarren urtemuga
2003aren
ekainean, bi belaunalditako jendea taldearen hogeita bosgarren urtemugari
begira jarri zen. Bilera batzuk egin eta gero lantaldeak antolatu ziren, eta
egitaraua zehaztu zen. Hauek dira antolatu ziren ekintzak:
o
2005-06-23. San Joan bezperako ekitaldia.
Hogeita hamar lagunetik gora elkartu ziren, dantzari eta txistulari.
San Joan dantza egin ostean, mutilek Aurreskua, eta, tartean neskek
Txakoli. Gero elkarrekin afaldu zuten, eta festak segida izan zuen
gauean.
Xabier Etxaberen Artxiboa
o
2005-12-18. Dantza-ikuskizuna. Berrehun
bat dantzarik eskainitako dantza ikuskizuna, Eneko Alberdik zuzendua.
Hiru zati izan zituen: “Loturaren Bizia”, “Gure Bazterrak” eta
“Iñauteriak”. Musikariak antolatzen Iñaki Oliden aritu zen. Saio bukaeran,
taldearen sortzaileei omenaldia egin zitzaien.
Xabier Etxaberen Artxiboa
o
2005-12-19. Kalejira, herri bazkaria eta dantzaldia.
Kalejiran, taldeko txistulariak eta Mallorcako “Xeremiers de Son Roca”
ibili eta aritu ziren. Herri bazkarian berrehun bat lagun, eta bukatzeko
dantzaldia “Trikizio” taldearekin.
1.5. Folklore Taldea.
2004aren bukaeran,
taldearen hogeita bost urteko ospakizunak bukatu orduko, helduen taldeko
dozena bat lagun elkartu eta, Iratzarriren anparoan, talde berri bat sortu
zuten: Dantzasoka-Iratzarri Folklore Taldea.
Folklore Taldea sortzeko
arrazoietako bat, hogeita bosgarren urtemugak ekarritako egoera aldaketa
izan zen: helduen dantza-taldeak entsaiatzeari eta ikuskizunak egiteari
uztea erabaki baitzuen (2004ko abenduaren 18koa izan zen azken saioa).
Bestalde, haurrei eskolak ematea gazteagoen esku utziaz, helduen folkloreari
arreta handiagoa jartzea erabaki zuten.
Gauzak horrela, ordura
arte jende berak egindako lana, bi taldetan banatu da:
·Iratzarri Dantza Taldea,
umeei dantza-eskolak emateaz arduratuko da, eta haientzat dantza-saioak
antolatuko ditu: besteak beste, Santa Marina eta Vista Alegre auzoetako
jaietara haur-taldeak eramango ditu, eta Euskal Asteko ekitaldietan parte
hartuko du.
· Iratzarri Folklore
Taldea, San Joan bezperako Aurreskua antolatzeaz arduratuko da, eta horretaz
aparte iraileko Uzta Biltzearen Egunean eta Errege Bezperan egingo dute
dantzan. Ikastaroak emango ditu; esate baterako, irailean dantza-suelto
ikastaroa antolatuko du Euskal Jaietara begira.
|
